تفاوت روشن سیاست انفعال و سیاست پیش دستانه

اله مراد سیف / مطابق ارقام اعلام شده جمهوری اسلامی ایران ۷ میلیارد دلار بابت فروش نفت خام به کره جنوبی از این کشور طلب دارد و کره ای ها از دادن این طلب طفره رفته و گستاخانه از آن سرباز می زنند . در آخرین اعلام رییس بانک مرکزی

در گفت‌وگوی مکتوب با بلومبرگ بر لزوم آزادسازی منابع ارزی بلوکه شده حاصل از فروش نفت در کره جنوبی تاکید کرد. همتی معتقد است این کشور از سیاست‌ها و تحریم‌های امریکا تبعیت می‌کند و حتی به فروش غذا و دارو که پیش از این برای نحوه مبادله مدنظر دو کشور بود، بی‌توجه است. پیش‌تر وزارت امور خارجه اعلام کرده بود کره جنوبی ۷ میلیارد دلار بدهی بلوکه شده به ایران دارد که مربوط به خرید نفت از ایران پیش از لغو معافیت‌های نفتی در فوریه ۲۰۱۹ است.

نهم خرداد ماه امسال، کره جنوبی یک محموله کمک‌های بشردوستانه به ایران ارسال کرد. در این محموله اقلام دارویی وجود داشت که گفته می‌شود این اقلام کاربرد درمانی دارد و ارزش آن نیم میلیون دلار بوده است. سئول بلافاصله پس از ارسال این محموله، اعلام کرد که ماه آینده میلادی، محموله دیگری به ارزش ۲ میلیون دلار شامل دارو و تجهیزات پزشکی و کالاها و تجهیزات کشاورزی به ایران می‌فرستد. مجموع این ارقام، ‌فرسنگ‌ها با میزان پولی که دولت کره جنوبی بابت خرید نفت ایران بدهکار است فاصله دارد و به نظر می‌رسد اراده‌ای برای پرداخت این پول نیز وجود ندارد .

درست درهمین شرایط بود که جمهوری اسلامی ایران در یک حرکت پیش دستانه ۵ کشتی غول پیکر خود را با محموله فرآورده های نفتی (و نه نفت خام) با سیستم موقعیت یاب روشن عازم ونزوئلا کرد و در خبری سایت الجزیره نوشته که مطابق گزارش بلومبرگ ، مقامات ونزوئلا حدود ۹ تن طلا – به ارزش حدود ۵۰۰ میلیون دلار – با جت های متعلق به شرکت هواپیمایی تهران ماهان ایر (طی ۱۲ پرواز) به مقصد ایران بارگیری و ارسال کرده اند.

این دو در یک مقایسه ساده تفاوت سیاست منفعلانه (passive) و سیاست پیش دستانه  (proactive) را به خوبی آشکار می سازند . در قضیه کره جنوبی نیز اگر اراده کنیم به جای التماس می توانیم با توقیف یک کشتی تجاری مهم از کره جنوبی این کشور را وادار کنیم که یک شبه همه طلب جمهوری اسلامی ایران را  تحویل دهد . در این یادداشت نمی خواهیم چنین توصیه ای داشته باشیم و بیشتر نظر بر طرح این نکته مهم داریم که به لطف توان دفاعی بازدارنده ، جمهوری اسلامی ایران به قدرتی فرا منطقه ای تبدیل شده است و نشانه آشکار آن هم این که بدون اسکورت نظامی و صرفا با اعلام یک تهدید به دشمن توانست حلقه محاصره ای را که امریکا با هزینه های چند تریلیون دلاری در افغانستان و عراق و سپس ابداع یک تکنولوژی پیشرفته برای تحریم کامل و همه جانبه جمهوری اسلامی ایران و محصور کردن نظام اسلامی در درون مرزهای خود  ایجاد کرده بود، در هم شکسته و قدرت خود را در این صحنه و در منظر جهانیان و جهان خواران به نمایش گذارد .

در این یادداشت بر آن هستیم که به مسئولین نظام گوشزد کنیم می باید خود را با شرایط جدید قدرت نظام اسلامی تطبیق دهند و سیاست ها و رویه های دیپلماتیک خود را در تراز آن تنظیم کنند . جمهوری اسلامی ایران در شرایط حاضر به نقطه «جهش» در اقتصاد نزدیک شده است . سال «جهش تولید» تنها بر مدار ظرفیت های اقتصادی و زیرساخت ها اعلام نشده بلکه در این اعلام به این مولفه مهم هم توجه شده است که هم اکنون برای به صحنه آوردن ظرفیت ها در یک شعاع فرامنطقه ای همه چیز آماده است . اقتصاد مقاومتی که ۱۰ سال است از زبان مقام معظم رهبری اعلام می شود و بیش از ۳۰۰۰ روز است که از ابلاغ سیاست های کلی آن گذشته است، هم اکنون در یک نمونه عینی  که صادرات بنزین به ونزوئلا می باشد از خود رونمایی کرده است . حرکت بزرگی که متاسفانه مسئولین راهبردی نظام تحلیلی بر آن ننوشتند و از سر انفعال  و با تاخیر غیر قابل توجیه  برخی از آنها تنها اشاره ای گذارا به آن داشتند . اما جهان معنای این حرکت سترگ را دریافت و در ادامه آن نیز جمهوری اسلامی ایران با اعزام محموله های نفتی به چین و هند نشان داد که این راهبرد را تداوم خواهد بخشید.

اما این راهبرد چیزی مهم را هنوز کم دارد و آن باور مسئولین اصلی نظام به قدرت نظام اسلامی و ظرفیت هایی است که می تواند در پیوند با این قدرت معجزه اقتصادی  «جهش تولید»  را در اوج محاصره دشمن و در شرایطی که بودجه رسمی کشور بدتر از سال پذیرش قطعنامه  در سال ۱۳۶۷ با کسری دو سوم از بودجه جاری ۳۷۵ هزار میلیارد تومانی دستهای خود را به علامت تسلیم بالا برده است ، رقم بزند . مجلس یازدهم اگر موقعیت فعلی را از این منظر دریابد می تواند موتور پیشران  این حرکت بزرگ در سیاستگذاری برای اجرا و نیز در نظارت میدانی بر اجرا تا تحقق اهداف باشد . نمایندگان باید بدانند که از این جهت موقعیت خطیری دارند  که اگر این فرصت در آستانه چهل سال دوم انقلاب با قدرت شروع شود می تواند برای تحقق بخشیدن به آنچه  در بیانیه گام دوم انقلاب رهبری معظم بر آن تاکید فرموده اند امید آفرین باشد .

واقعیت آن است که صحنه تعارض میان منافع ملی و منافع شخصی در طی سالیان گذشته، زمینه را برای سوء استفاده مفسدان در داخل فراهم ساخته و بسیاری از حرکت های اصلاحی اقتصادی را نیز همین تعارض منافع زمین گیر کرده است . لذا با اراده ای که هم اکنون در قوه قضائیه برای مقابله جدی با مفسدان اقتصادی ایجاد شده است می توان و باید این موانع مهم را نیز با حضور بی چشم داشت نمایندگان مجلس از سر راه برداشت و عقب افتادگی سالهای تحریم و کم کاری سالهای اخیر را با سرعت و قاطعیتی که در خور و در شان «مکتب سلیمانی» است برطرف کرد .

۲+

One thought on “تفاوت روشن سیاست انفعال و سیاست پیش دستانه

  • ۱۳۹۹/۰۳/۲۳ at ۱۰:۵۱ ق٫ظ
    Permalink

    سلام، موافقم؛ به قول ضرب المثل قدیمی: “تا نباشد چوب تر – فرمان نبرد کره و ژاپن و آلمان و فرانسه و انگلیس و…”

    ۱+
    Reply

پاسخ دهید

Your email address will not be published. Required fields are marked *