به بهانه تحریم شرکت چینی «هواوی» توسط آمریکا

0

مهندس احمد سیف (ادمین سایت حاضر) / در هر عصری ، مقوله ای خاص از عوامل تولید از اهمیتی حیاتی و راهبردی برای بشر برخوردار بوده است. چنین نقشی را در دوره ای «نیروی کار» در قالب سربازان، کارگران و برده ها ، در دوره ای دیگر «زمین و خاک» و در دنیای صنعتی نیز «انرژی و مشخصا نفت خام» داشته است . در عصر جدید که دوران فرا صنعتی نامیده می شود ، مقوله «فناوری اطلاعات» شاید با اهمیت ترین و راهبردی ترین مقوله در تولید محسوب می شود که به مدد آن بشر به چنان بلوغ اطلاعاتی گسترده ای دست یافته که در تعاملات اجتماعی با تحولی بی سابقه روبرو شده است.

فناوری اطلاعات براساس تعریف انجمن فناوری اطلاعات آمریکا (ITAA) ، مطالعه، طراحی، توسعه، پیاده‌سازی، پشتیبانی یا مدیریت سیستم‌های اطلاعاتی مبتنی بر رایانه، خصوصاً برنامه‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزار رایانه می باشد. بسیار بدیهی است چنین مفهومی می تواند صحنه رقابت تنگاتنگ قدرت های جهانی برای تسلط بر آن و مدیریت آن در راستای اهداف مورد نظر آنها باشد. دولت های غربی بویژه آمریکا سالهاست بر این موضوع واقف هستند و در چهره ای به ظاهر خیرخواهانه توسعه این فناوری را در تمام دنیا با هزینه حداقل و کیفیت مطلوب پشتیبانی و پیگیری می کنند تا جایی که حتی برای رقبا و دشمنان راهبردی خود نیز  آن را روا داشته ، آنها را از این ابزار محروم نمی کنند. لیکن واقعیت آن است و شواهدی قوی وجود دارد که همه حمایت ها و الطاف بی چشم داشت قدرتی مانند امریکا در زمینه دانش و فناوری اطلاعات تا جایی است که مدیریت کلی آن در حیطه نفوذ آمریکا و همراهان استراتژیک آن کشور باشد. در واقع، قدرت های غربی فضای مجازی، شبکه جهانی اینترنت و فناوری اطلاعات را به سان کشتی نوح معرفی می کنند که قرار است همه انواع انسان ها را فارغ از قومیت، زبان و مذهب، در خود جای دهد و میان آنها بدون هیچ تبعیضی ارتباط و دوستی برقرار نماید و اگر بخواهیم منصفانه به آن نگاه کنیم در ظاهر نیز این کار را نیز به نحوی قابل تحسین انجام داده اند. اما شرط این بذل و بخشش آن است که سکان این کشتی در دست آنها بوده و سایر ملل تنها ساکنین آن باشند.

این مقدمه را به این بهانه آوردیم که خبر تحریم شرکت هووای چین توسط آمریکا این روزها دنیای فناوری اطلاعات را شگفت زده کرده است. دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا با اعلام وضعیت اضطراری، لزوم حفاظت از شبکه های کامپیوتری آمریکا در مقابل تهدید “نیروهای متخاصم خارجی” را ضروری دانست. این تحریم پس از آن گریبان هواوی را گرفت که ترامپ فرمان ممنوعیت خرید تجهیزات شبکه از شرکت‌های تهدیدکننده‌ی آمریکا را امضا کرد، و نام شرکت هواوی نیز در این فهرست قرار گرفت. هرچند اختلاف دولت آمریکا با هواوی چندان هم بی سابقه نیست و دلایلی مانند امنیت پایین فناوری ۵G هواوی، دزدی فناوری از شرکت تی‌موبایل آمریکا، عدم رعایت قوانین آمریکا در تحریم ایران و نقض قانون تبادل بین‌المللی تجهیزات نظامی آمریکا دلیل ظاهری این تصمیم بوده است، لیکن از نظر نگارنده، اینها تنها بهانه هایی برای بازداشتن کشور چین از ایفای نقشی کلیدی در دنیا فناوری اطلاعات است.

نمودار زیر سهم درآمد شرکت های غول فناوری اطلاعات از فروش ابزارهای تخصصی این حوزه در سال های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۸ نشان می دهد.

 

 

همانطور که مشخص است شرکت هواوی با پیشی گرفتن بر رقبای آمریکایی مانند سیسکو و رقبای اروپایی مانند نوکیا و اریکسون در حال تعریف نقش راهبردی خود در توسعه فضای مجازی و تبادل اطلاعات است. هرچند عموم مردم شرکت هووای را با موبایل های تولیدی آن می شناسند و تصور عامه براین است که بزرگترین مشکل هواوی از پس عدم امکان استفاده و نصب سیستم آندروید گوگل در دستگاه های تلفن همراه این شرکت ، پس از تحریم های آمریکا است، اما اهل فن می دانند هواوی هرچند در سالهای اخیر رقیبی جدی در تصاحب بازار تلفن همراه برای شرکت هایی مانند اپل و سامسونگ بوده است و حتی قبل از این تحریم پیش بینی سهم قابل توجهی برای آن در بازار آتی موبایل متصور می شد، لیکن رشد هواوی در سایر بخش های فناوری اطلاعات نظیر تولید تجهیزات پایه شبکه، مخابرات و حتی پروتکل های مبادله اطلاعات نظیر ۵G به مراتب بیشتر مشهود بوده است.هرچند موضوع جذب مشتریان توسط هواوی می تواند انگیزه مناسب برای دولت آمریکا در تحریم اعلامی باشد ولی به نظر می رسد این تصمیم دلایلی عمیق تر و راهبردی تری دارد. دلایلی که به خوبی آشکار کننده توسعه طلبی امریکا و تلاش آن کشور برای حفظ موقعیت هژمون خود در دنیای فن آوری اطلاعات است .

دنیای فناوری اطلاعات و مصداق بارز آن شبکه جهانی اینترنت مجموعه از رایانه ها، سرورها و تجهیزات واسط تبادل اطلاعات است که به طور روز افزون در حال گسترش و توسعه است. لذا ، هر شرکت و یا کشوری که سهم بیشتری در ارائه تجهیزات سخت افزاری یا ابزار های نرم افزاری در این شبکه گستره را داشته باشد می تواند دارای نفوذ و تاثیر بیشتری در هدایت آن در جهت اهداف استراتژیک خود داشته باشد. کشور های بزرگ هرچند ادعا می کنند دنیای دانش و فناوری از دنیای سیاست جداست ، ولی منطقا می دانند که هر ابزاری که در بر دارنده مولفه های قدرت سخت و نرم باشد، بدون شک مورد بهره برداری قدرت های سیاسی قرار خواهد گرفت. اینجاست که یکی از دلایل مهم ارائه خدمات به ظاهر رایگان شرکت هایی مانند گوگل، مایکروسافت و غیره نمود پیدا می کند. شرکت های غول فناوری می دانند که داشتن سهم بیشتر در ارائه خدمات و  نیز برخورداری از سهم بالاتر کاربران فناوری اطلاعات ، به منزله قدرت بیشتر آنها در جهت بخشی به جوامع و افکار مردم جهان خواهد بود که خود فی نفسه دارای ارزش مادی و معنوی غیر قابل انکاری است.

لذا منطبق بر فرضیه فوق می توان نتیجه گرفت آمریکا به عنوان کشوری که برای حفظ تسلط در کلیه عرصه ها تمامی تلاش خود را به کار می بندد ف نتوانسته است تحمل کند کشوری مانند چین که از نظر سیاسی مانند کشورهای اروپایی و آسیای غربی در بلوک آمریکا نبوده و بلکه مدعی جدی جایگاه آمریکا به عنوان ابرقدرت در دنیای آینده است، اکنون به بازیگری جدی در عرصه فناوری اطلاعات تبدیل شود. لذا امریکا که نقش خود را به عنوان قدرت بلامنازع در خطر می بیند در تلاش است با پشت پا زدن به بسیاری از شعارهای خود، نظیر اقتصاد آزاد و جهانی شدن، این بار به صورتی آشکار ، جریان آزاد اطلاعات و حقوق شرکت ها و کشورها در توسعه آن را نادیده بگیرد.

نکته نهایی این که تلاش آمریکا برای تحریم کشورهای غیر همسو با منافع خود، اگرچه در کوتاه می تواند در رشد شرکت هایی مانند هواوی اخلال ایجاد کند، ولی جهان را متوجه ریسک بالای تداوم تسلط بدون قید و شرط آمریکا در جهان پیش رو کرده و آنها را به اتخاذ تدابیری در راستای استقلال سیاسی، اقتصادی و فناوری از ایالات متحده برخواهد انگیخت و چنین رویکردی در بلند مدت برای این کشور مسئله ساز خواهد بود. مخالفت آلمان با آمریکا در عدم تبعیت از تحریم علیه شرکت هواوی و انعقاد قرارداد با این شرکت را در همین راستا می توان ارزیابی نمود.

0

پاسخ دهید

Your email address will not be published. Required fields are marked *